ގާނޫނުއަސާސީ އިސްލާހު ކުރުމަށް އެކުލަވާލި ރައްޔިތުންގެ ހާއްސަ މަޖިލީހުން ގާނޫނުއަސާސީ އިސްލާހު ކުރުމާއި ގާނޫނުއަސާސީއަށް ބަދަލު ގެނައުމުގެ ބާރު ދިނީ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހަށެވެ. އެގޮތަށް އެކަން ކުރުމުގެ ބޭނުމެއްވެސް އެބައޮތެވެ. އޭރުގެ ހާއްސަ މަޖިލީހުގެ ޔައުމިއްޔާތަކަށް ބަލާއިރު، އެގޮތަށް އެބާރު ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހަށް ދީފައި ވަނީ ގާނޫނުއަސާސީއަށް އިސްލާހެއް ގެންނައުމަށް ނުވަތަ ބަދަލެއް ގެނައުމަށް ބޭނުންވާ ކޮންމެ ހާލަތެއްގައި ރައްޔިތުންގެ ހާއްސަ މަޖިލީސް އެއްނުކޮށް އެ މަގުސަދު ހާސިލްކުރުމަށް ފަސޭހަ އަދި ދައުލަތަށްވެސް ހަރަދުގެ ގޮތުން ފަސޭހަ އުސޫލެއް ގާއިމުކުރުމަށްޓަކަ އެވެ.
އެހެންނަމަވެސް ގާނޫނުއަސާސީއަށް އިސްލާހު ގެނައުމާއި ބަދަލު ގެނައުމުގައި ޝަރުތުތަކެއްވެސް މަތިކޮށްފައި އެބަހުއްޓެވެ. އެއީ ބައެއް މާއްދާތަކާ ކުޅެވޭނީ ރައްޔިތުންގެ ފެންނަ ނުފެންނަ ވޯޓަކަށް ގޮސްގެން ކަމެވެ. އަދި ބައެއް މާއްދާތަކަށް އިސްލާހު ގެނެވޭނީ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ހަތަރުބައި ކުޅަ ތިންބައިގެ ވޯޓުންނެވެ.
ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މެމްބަރުންގެ ގޮނޑި ގެއްލޭ އިސްލާހަކީ ރައްޔިތުންގެ ފެންނަ ނުފެންނަ ވޯޓަކަށް ދާން ޖެހޭ ހާލަތު އޮތް އިސްލާހެއް ނޫނެވެ. އަދި އެއީ ވަރަށް އާންމު ގާނޫނީ އުސޫލުތަކެއްގެ މައްޗަށާއި ދުނިޔޭގެ ބެސްޓް ޕްރެކްޓިކްސް އުސޫލުތާ ފައިހަމަ ކުރެވިފައިވާ އަސާސްތަކެއްގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށްފައިވާ އިސްލާހެކެވެ.
މަލްޓި ޕާޓީ ސިސްޓަމްގެ ޑިމޮކްރެޓިކް ވެރިކަމުގެ އުސޫލުގެ ތެރެއިން ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހަށް މިހާރު ގިނަ މެމްބަރުން ހޮވެނީ ކޮންމެވެސް ޕާޓީއެއްގެ ނަމުގައެވެ. އެއީ އެ ޕާޓީއާއި އެ މެމްބަރަށް ވޯޓު ދިން ރައްޔިތުންނާއި އެމެމްބަރާ ދެމެދު ވެވޭ މަދަނީ އަގުދެކެވެ. މަޖިލީހަށް ހޮވުނު ހައިސިއްޔަތު ބަދަލު ނުކުރެވުމެވެ. އެ އަހުދާއި ވައުދަށް ގާނޫނީ ސިފަ ޖެއްސީ އެމްޑީޕީ ސްޕަ މެޖޯރިޓީ އޮތް މަޖިލީހުން ފާސްކުރި ގާނޫނަކުންނެވެ. އެއީ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހަށް މެމްބަރަކު ހޮވޭ ހައިސިއްޔަތު ބަދަލުކޮށްފިނަމަ ގޮނޑި ގެއްލޭ ގޮތަށް ގާނޫނުގައި ލިޔެ އެކަން ފާސްކުރީ އެވެ.
ޕީއެންސީން ކުރިކަމަކީ އެ ގާނޫނަށް އިތުރަށް ހައިސިއްޔަތާއި ވަރުގަދަކަންދީ ގާނޫނުއަސާސީގެ ބައެއްގެ ގޮތުގައި ހިމަނައި ރައްޔިތުންގެ ނިންމުމަށް ރައްކާތެރިކަން ހޯދައިދިނީ އެވެ.
މި ބަދަލު ސިޔާސީ ބައެއް ފަރާތްތަކަށް ބަލައެއް ނުގަނެވުނެވެ. އެމީހުން ދެކުނު ގޮތުގައި އެ އިސްލާހަކީ ރައްޔިތުންގެ ބާރު ކެނޑިގެންދާ ގޮތަށް ގާނޫނުއަސާސީއަށް ގެނެސްފައިވާ އިސްލާހެކެވެ. އެހެންވެ އެފަރާތްތަކުން އެ އިސްލާހުގެ މައްސަލަ ދުސްތޫރީ މައްސަލައެއްގެ ގޮތުގައި ހުށަހެޅީ ސުޕްރީމް ކޯޓަށެވެ.
މި ހިސާބުން ދެ ބާރުގެ ދެމެދުގައި ބާރުވެރިކަމުގެ އިން ދަމާލުމުގައި ސުޕްރީމް ކޯޓުން ކޮންޓްރޯލް ނަގައި، ކުރީގެ މެމްބަރު އަލީ ހުސައިން އެ ކޯޓަށް ހުށަހެޅި މައްސަލަ ބަލައިގަތެވެ. ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ އެ ނިންމުން އައީ ދައުލަތުގެ ބަންޑާރަ ނައިބް އެކަމަށް ވަރަށް ފާޅުގައި އިންކާރު ކުރައްވަމުން ގެންދަވަނިކޮށެވެ.
ބަންޑާރަ ނައިބް ވިދާޅުވީ ގާނޫނުއަސާސީއަށް އިސްލާހު ގެނައުމާއި ބަދަލު ގެނައުމުގެ ބާރު ގާނޫނުއަސާސީން މަތިކޮށްފައިވަނީ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހަށް ކަމަށާއި ގާނޫނުއަސާސީގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ އިޖުރާއަތްތަކާ އެއްގޮތަށް ގެންނަ ބަދަލާއި ކުރާ އިސްލާހުތައް ސުޕްރީމް ކޯޓަށް ނުބެލޭނެ ކަމަށެވެ. މަޖިލީހުގެ އިޖުރައާތުގެ ތެރެއިން ނިންމާފައިވާ މައްސަލައެއް ސުޕްރީމް ކޯޓުން ބަލާނަމަ އެއީ ގާނޫނު ހެދުމުގެ ބާރުގެ ތެރެއަށް ޝަރީއަތް ކުރުމުގެ ބާރުން ވަދެ ގަތުން ކަމަށް ބަންޑާރަ ނައިބް ވިދާޅުވަމުން ގެންދެވި އެވެ. އެހެންނަމަވެސް ސުޕްރީމް ކޯޓުން އެއިން ކަމަކަށް ރިއާޔަތް ނުކޮށް މައްސަލަ ބަލައި ގަތުމަކީ ސުވާލު އުފައްދަން ޖެހޭ ކަމެކެވެ.
މައްސަލަ ހުށަހެޅި ފަރާތުން މިހާރު ވަނީ އެ އިސްލާހު ގާނޫނުއަސާސީއަށް ގެނައި އިރު ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މެމްބަރުންގެ ގޮތުގައި ތިއްބެވި މެމްބަރުންގެ މައްޗަށް އެ އިސްލާހު ނުހިނގާނެ ގޮތަށް އަމުރެއް ނެރެދިނުމަށްވެސް ސުޕްރީމް ކޯޓުގައި އެދިފަ އެވެ.
މި މައްސަލާގައި ސުޕްރީމް ކޯޓުން ވަންނަން ނުޖެހޭ ގޯޅިއަކަށް ވަދެއްޖެ އެވެ. އެއީ ވެސް ވަންވޭއާ އިދިކޮޅަށެވެ. އެހެންކަމުން ސުޕްރީމް ކޯޓު ހަމަ މަގަށް އެޅުވުމަކީވެސް ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން ކުރަން ޖެހޭނެ ކަމެކެވެ. ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ބެންޗު ކުޑަކޮށްލުމަކީ އެކަމަށް އެޅޭނެ މުހިއްމު އެއް ފިޔަވަޅެވެ. ބެންޗު ކުޑަކޮށްލުމަކީ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ހައިބައިތާއި ބާރުތަކަށް އަރައިގަތުން ކަމަށް ސިޔާސީ ވާދަވެރިން ސިފަ ކުރެއްވި ނަމަވެސް އެކަމުގައި ދައްކަވާ ހުއްޖަތްތަކުގެ ބާރު ކުޑައެވެ. ސުޕްރީމް ކޯޓަކީ ޝަރުއީ ދާއިރާގެ އެންމެ އިސް ކޯޓު ކަމަށްވީ ނަމަވެސް އެ ތަނުން ނެތް ބާރެއް ނަގަން އުޅެފިނަމަ އެކަން ހުއްޓުވަން ޖެހޭނެ އެވެ. މަޖިލީހުން ކުރަމުން އެ ދަނީ އެ މަސައްކަތް މަޖިލީހަށް އޮންނަ އިމުގެ ތެރޭގައެވެ.